Kulturgemüse: |
||||||||||||
| Wasser | Protein | Fett | Kohlehyd. | Zucker | Fasern | Asche | Ca | P | Ca/P | Quelle | ||
| Eisbergsalat Lactuca sativa var. capitata |
% i.OS | 94,6 | 1 | 0,2 | 1, 6 | 1,8 (1) | 1,8 | 0,45 (1) | 0,02 | 0,02 | 1:1 | 1/9 |
| % i.Tr | 0 | 18,5 | 3,7 | 29,6 | 40,9 (1) | 33,3 | 8,3 (1) | 0,4 | 0,4 | |||
| Kohl Brassica oleracea |
% i.OS | 92,2 | 1,4 | .1 | 5,6 | 3,6 | 2,3 | 0,7 | 0,05 | 0,02 | 2:1 | 1 |
| % i.Tr | 0 | 18,3 | 1,5 | 71,1 | 45,6 | 29,2 | 9 | 0,6 | 0,3 | |||
| Kopfsalat Lactuca sativa var. capitata |
% i.OS | 95 | 1,25 | 0,2 | 1,6 | 3,5 (1) | 1,6 | 0,7 (1) | 0,04 | 0,03 | 1,2:1 | 1/9 |
| % i.Tr | 0 | 25 | 4 | 32 | 44,9 (1) | 32 | 12,5 (1) | 0,7 | 0,6 | |||
| Romanasalat Latuca sativa var. longifolia |
% i.OS | 94 | 1,6 | 0,2 | 1,7 | 1,2 (1) | 1,3 | 0,6 (1) | 0,036 | 0,045 | 0,8 :1 | 1/9 |
| % i.Tr | 0 | 26,7 | 3,3 | 28 | 22,1 (1) | 21,7 | 10,8 (1) | 0,6 | 0,6 | |||
| Salatrauke (Ruccola) Eruca sativa |
% i.OS | 91,7 | 2,6 | 0,7 | 3,7 | 1,6 | 1,4 | 0,16 | 0,05 | 3:1 | 7 | |
| % i.Tr | 0 | 31,3 | 8,4 | 44,6 | 19,3 | 16,9 | 1,9 | 0,6 | ||||
| Tomate Lycopersicon |
% i.OS | 94,5 | 0,9 | 0,2 | 3,9 | 2,6 | 1,2 | 0,5 | 0,01 | 0,024 | 0,4:1 | 1 |
| % i.Tr | 0 | 16 | 3,6 | 71,2 | 47,8 | 21,8 | 9,1 | 0,18 | 0,44 | |||
| Zucchini Curcurbita ssp. |
% i.OS | 94,64 | 1,2 | 0,2 | 3,4 | 1,7 | 1,1 | 0,6 | 0,02 | 0,04 | 0,4:1 | 1 |
| % i.Tr | 0 | 22,6 | 3,3 | 62,5 | 32,3 | 20,5 | 11,5 | 0,3 | 0,7 | |||
Wildkräuter: |
||||||||||||
| Wasser | Protein | Fett | Kohlehyd. | Zucker | Fasern | Asche | Ca | P | Ca/P | Quelle | ||
| Acker-Zweizahn Bidens tripartita | % i.OS | 85 | 3,8 | 0,6 | 0,34 | 0,067 | 5,07:1 | 7 | ||||
| % i.Tr | 0 | |||||||||||
| Bartglockenblume Campanula barbata |
% i.Tr | 0 | 14,0 - 9,9 | 4 | ||||||||
| Breitwegerich Plantago major |
% i.OS | 81 | 2,5 | 0,3 | 15 | 0,16 | 0,052 | 3,5:1 | 7 | |||
| % i.Tr | 0 | 13,1 | 1,6 | 78,9 | 0,9 | 0,3 | ||||||
| Bergwegerich Plantago atrata |
% i.Tr | 0 | 11,6 - 10,1 | 1,45 | 0,18 | 8:1 | 4 | |||||
| Brennessel Urtica dioica |
% i.Tr | 0 | 21 - 23 | 9 - 21 | 2,9** | 0,7** | 4,1:1 | 5 | ||||
| G. Frauenmantel Alchemilla. vulgaris |
% i.Tr | 0 | 11,0 - 14,7 | 4 | ||||||||
| Goldpippau Crepis aurea |
% i.Tr | 0 | 12,8 - 11, 7 | 4 | ||||||||
| Hirtentäschel C. bursa-pastoris |
% i.OS | 88 | 4,2 | 0,5 | 5,2 | 0,21 | 0,09 | 2,33:1 | 7 | |||
| % i.Tr | 0 | 35 | 4,2 | 43 | 1,75 | 0,75 | ||||||
| Hufeisenklee Hippocrepis comosa |
% i.Tr | 0 | 17,0-19,8 | 1,92 | 0,14 | 13,7:1 | 4 | |||||
| Kohl-Gänsedistel Sonchus oleraceus |
% i.OS | 90 | 2,4 | 0,8 | 6,6 | 0,09 | 0,03 | 2,7:1 | 7 | |||
| % i.Tr | 0 | 24 | 8 | 66 | 0,9 | 0,3 | 2,7:1 | |||||
| Löwenzahn Taraxum. officinale |
% i.OS | 85,6 | 2,7 | 0,7 | 9,2 | 3,9 | 3,5 | 1,8 | 0,19 | 0,07 | 2,6:1 | 1 |
| % i.Tr | 0 | 18,8 | 4,9 | 63,9 | 26,7 | 24,3 | 12,5 | 1,3 | 0,5 | |||
| Luzerne Medicago sativa |
% i.Tr | 0 | 16,8 | 2,6-4 | 20-30 | 8-15 | ca. 2 | ca. 0,5 | 4:1 | 3 | ||
| Rauher. Löwenzahn Leontodon hispidus |
% i.Tr | 0 | 10,4 - 9,5 | 4 | ||||||||
| Rotklee Trifolium pratense |
% i.Tr | 0 | 14,3-16-1 | 1,04 | 0,22 | 4,7:1 | 4 | |||||
| Spitzwegerich Pantago lanceolata |
% i.Tr | 0 | 12 -22 | 2,2-3,8 | 11 - 16 | 11 - 15 | 1,5 - 2,5 | 0,2 - 0,3 | ca. 12:1 | 3 | ||
| Vogelmiere Stellaria media |
% i.Tr | 0 | 14,5 | 2,4 | 63,9 | 20,5 | 19,3 | 2 | ||||
| Wasserkresse Nasturtium officinale |
% i.Tr | 0 | 32,8 | 4,5 | 44,8 | 17,9 | 10,4 | 2,25 | 0,8 | 2,8:1 | 2 | |
| Wegwarte Cichorium intybus |
% i.OS | 92 | 2 | 0,3 | 5,3 | 0,1 | 0,04 | 2,5:1 | 7 | |||
| % i.Tr | 0 | 25 | 3,75 | 66,25 | 1,25 | 0,5 | ||||||
| Weißklee Trifolium repens |
% i.Tr | 0 | 19,4 | 1,4 | 24-28 | 1,6 | 0,26 | 7,9:1 | 4/3 | |||
| Weißer Gänsefuß Chenopodium album |
% i.Tr | 0 | 24 | 5 | 45 | 15 | 28 | 2,3 | 0,5 | 4,6:1 | 2 | |
| Wilde Malve Malva sylvestris |
% i.OS | 84,6 | 3,1 | 0,5 | 3,8 | 0,33 | 0,06 | 5,2:1 | 8 | |||
| % i.Tr | 0 | 20,1 | 3,2 | 24,7 | 2,11 | 0,41 | ||||||
| Zottelwicke Vicia villosa |
% i.Tr | 0 | 25 - 30 | 2,4 | 24,2 | 13,30 | 0,64 | 0,46 | 1,4:1 | 3 | ||
Gräser: |
||||||||||||
| Wasser | Protein | Fett | Kohlehyd. | Zucker | Fasern | Asche | Ca | P | Ca/P | Quelle | ||
| Alpenrispengras Poa alpina |
% i.Tr | 0 | 6,9-5,4 | 0,14 | 0,18 | 0,8:1 | 4 | |||||
| Bluthirse Digitaria sanguinalis |
% i.Tr | 0 | 14,3 - 6,4 | * | ||||||||
| Borstgras Nardus stricta (?) |
% i.Tr | 0 | 10,8 - 9,9 | 0,15 | 0,14 | 1,1 :1 | 4 | |||||
| Horst-Rotschwingel Festuca nigrigens |
% i.Tr | 0 | 10,1 - 5,9 | 0,3 | 0,16 | 1,9:1 | 4 | |||||
| Kammgras Cynosurus cristatus |
% i.Tr | 0 | 8,1 - 7,1 | 0,22 | 0,22 | 1:1 | 4 | |||||
| Knaulgras Dactylis glomerata |
% i.Tr | 0 | 11,7-6,7 | 0,28 | 0,28 | 1:1 | 4 | |||||
| Rät. Lieschgras Phleum rhaeticum |
% i.Tr | 0 | 10,6 - 9,0 | 0,2 | 0,25 | 0,8:1 | 4 | |||||
| Wiesenschwingel Festuca pratensis |
% i.Tr | 0 | 9,9 - 11,3 | 0,31 | 0,21 | 1,5:1 | 4 | |||||
Diverse Futter- / Ergänzungsmittel: |
||||||||||||
| % i.OS | Wasser | Protein | Fett | Kohlehyd. | Zucker | Fasern | Asche | Ca | P | Ca/P | Quelle | |
| Algen Spirulina sp. |
% i.Tr | 0 | 63,2 | 4,2 | 25,7 | 6,4 | 0,13 | 0,12 | 1:1 | 1 | ||
| Hibiskus ( Blatt) H. rosa. sinensis |
% i.Tr | 0 | 15,4 | 3,5 | 69,7 | 15,5 | 11,4 | 1,67 | 0,52 | 3,2:1 | 2 | |
| Hibiskus (Blüte) H. rosa sinensis |
% i.OS | 89,8 | 0,6 | 0,4 | 1,56 | 0,004 | 0,027 |
0,15 :1 | 2 | |||
| % i.Tr | 0 | 5,9 | 3,9 | 15,3 | 0,039 | 0,26 | ||||||
| Kaktus ("Ohr") N. chochinilifera |
% i.OS | 94,1 | 1,3 | 0,1 | 3,3 | 1,1 | 2,2 | 1,1 | 0,16 | 0,02 | 1 | |
| % i.Tr | 0 | 22,4 | 1,5 | 56,6 | 19,6 | 37,4 | 19,3 | 2,8 | 0,27 | 10,3:1 | ||
| Kaktus (Frucht) Opuntia ficus indica |
% i.OS | 85 | 0,8 | 0,7 | 7,1 | 5 | 0,024 | 0,028 | * | |||
| % i.Tr | 0 | 5,3 | 4,7 | 47,3 | 33.3 | 0.16 | 0,19 | 0,8:1 | ||||
| Kürbis (Blatt) Curcubita sp. |
% i.Tr | 0 | 44,2 | 5,6 | 32,7 | 17,4 | 0,5 | 1,5 | 0,3:1 | 1 | ||
| Kürbis (Blüte) |
% i.Tr | 0 | 21,24 | 1,44 | 67,6 | 9,9 | 0,8 | 1,1 | 1 | |||
| Kürbis (Frucht) | % i.Tr | 0 | 11,9 | 1,2 | 77,4 | 16,2 | 5,9 | 9,5 | 0,25 | 0,52 | 0,5 :1 | 1 |
| Senf (Blatt) Brassica juncea |
% i.Tr | 0 | 29,3 | 2,2 | 53,3 | 17,4 | 35,9 | 15,2 | 1,1 | 0,5 | 2,3:1 | 1 |
| Wein (Blatt) Vitis omnifera |
% i.Tr | 0 | 20,8 | 7,9 | 64,8 | 23,6 | 41,2 | 6,2 | 1,4 | 0,34 | 0,25:1 | 1 |
| Agrobs Testudo (Gräser, Löwenzahn) |
% i.Tr | 0 | 5,7 | 2,3 | 31,5 | 5,9 | 0,54 | 0,26 | 2,1:1 | 6 | ||
| Agrobs Herbs (Gräser, Kräuter) |
% i.Tr | 0 | 8,6 | 2,4 | 30,2 | 7,3 | 0,63 | 0,29 | 2,2:1 | 6 | ||
| Agrobs Baby (Gräser, Kräuter) |
% i.Tr | 0 | 10,4 | 2,7 | 28,7 | 8,04 | 0,65 | 0,33 | 2:1 | 6 | ||
| Schnecken n.sp. | % i.Tr | 0 | 77 | 7 | 6 | 0,01 | 1,3 | 1:33 | 3 | |||
| Schneckenmehl | % i.Tr | 0 | 61 | 6 | 10 | 2 | 0,8 | 2,5 :1 | 3 | |||
| Calcio Reptin | % i.Tr | 0 | 30,3 | 0,1 | ~1:0 | * | ||||||
| Calciumcarbonat | % i.Tr | 0 | 42 | ☺ | ||||||||
| Calciumlaktat | % i.Tr | 0 | 13 | ☺ | ||||||||
| Eierschalen | % i.Tr | 0 | 5-8 | 3 | 86 | 32,2 | 0,17 | ~1:0 | 3 | |||
| Knochenmehl | % i.Tr | 0 | 36 | 4 | 49 | 22 | 10 | 2,2,:1 | 3 | |||
| Seealgengrit | % i.Tr | 0 | 31 | 0,2 | ~1:0 | 6 | ||||||
| Sepia | % i.Tr | 0 | 8 | 85 | 35 | ☺ | ||||||
Tab 1: Nährwerte gebräuchlicher Futtermittel für herbivore Schildkröten
Vergleich einiger Winterfuttermittel
| Futterart | Protein |
Fett |
Fasern | Kalzium | Wasser |
Protein |
Fasern | Kalzium | Ca/P |
Quelle |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
pro 100g Futterration |
(% i. OS) | (% i.Tr) |
||||||||
Bidmon-Mix
**
| 4,2 g |
2,3 g |
60,4 |
10,6 |
(~7) |
☺ |
||||
Löwenzahn |
2,7 g |
0,7g |
3,5 g |
0,19 g |
85,6 |
18,6 |
24,3 |
1,3 |
2,6 |
1 |
Ruccola |
2,6 g |
0,7 g |
91,7 |
31,3 |
3 |
3 |
||||
Gartenkresse |
2,6 g |
0,7 g |
89,4 |
24,5 |
1,1 |
1 |
||||
Kopfsalat |
1,4 g |
0,1 g |
2,3 g |
0,04 g |
92,2 |
27,6 |
26,3 |
0,7 |
1,2 |
1 |
| Opuntie (Kaktus) | 1,3 g |
0,1 g |
94,1 |
22,4 |
10,3 |
1 |
||||
Endivie |
1,3 g |
0,2 g |
93,7 |
20,1 |
1,9 |
1 |
||||
Romana-Salat |
1,2 g |
0,3 g |
2,1 g |
0,03 g |
94,6 |
22,2 |
39 |
0,6 |
1 |
1 |
Eisbergsalat |
0,9 g |
0,1 g |
95,6 |
20,6 |
1 |
1 |
||||
Tabelle 2: Futtermittel für Winter und Übergangszeit
(sortiert nach fallendem Proteingehalt in 100 g Futterration)

Tabelle 3 : Vergleich verschiedener Salatsorten mit Wildkräutern, bezogen auf 100 g (Datenherkunft 9.)

% i.OS = % in Originalsubstanz, % i.Tr = % in Trockensubstanz
Die Angaben mußten z.T. auf Trockenmasse umgerechnet werden. (Rechen- und Übertragungsfehler sind daher nicht völlig ausgeschlossen...
Quellen: 1. USDA (United States Department of Agriculture), 2. PFAF (Plants for a Future), 3. FAO (United Nations), 4. AgrarForschung, 5. IFA/ Tulln, 6. Herstellerangaben, 7. Testudomaniac 8. Becker M., Nehring, K. (1969), 9. BLS auf DasKochrezept, * diverse nicht zitierfähige Internetquellen; ** Futterrezeptur nach H-J Bidmon (2006), ☺ Rechnung/Schätzung, aus verschiedenen Angaben abgeleitet
